fbpx
logo
Szukaj
open close
logo
Szukaj
Szukaj

Czy selen jest ważny dla tarczycy?

Czy selen jest ważny dla tarczycy?

czy-selen-jest-wazny-dla-tarczycy

Jednym ze składników mineralnych, mających bezpośredni wpływ na prawidłowe funkcjonowanie tarczycy, jest selen.

Dlaczego selen?

Selen pełni ważną funkcję w utrzymaniu homeostazy hormonów tarczycy i jest silnym przeciwutleniaczem. Co szczególnie ważne, konwersja hormonów tarczycy w tkankach obwodowych zachodzi przy udziale dejodynaz, których aktywność zależy od obecności selenu. Sprawnie działający gruczoł tarczowy ma zdolność utrzymania wysokiego poziomu selenu we krwi, nawet w warunkach niedoboru w diecie.

W wyniku niedoboru selenu, dochodzi do obniżenia aktywności tarczycy oraz syntezy hormonów tarczycy – zmniejsza się działanie selenoprotein, które odpowiadają za konwersję prohormonu T4 do aktywnej formy T3. Mniejsza ilość hormonów tarczycy prowadzi do zwiększenia produkcji TSH. A z kolei większemu wytwarzaniu TSH towarzyszy większe wytwarzanie nadtlenku wodoru, który jest wolnym rodnikiem i może przyczyniać się do uszkodzenia tkanek tarczycy, jeśli nie jest usuwany (a w przypadku niedoboru selenu usuwanie to jest to utrudnione).

W wyniku niedoboru selenu dochodzi również do zmniejszenia poziomu T3 we krwi oraz spadku jego wytwarzania w wątrobie i nerkach.  Długotrwały niedobór selenu może przyczyniać się do pogorszenia przyswajalności jodu i nasilać rozwój niedoczynności tarczycy.

Liczne badania wskazują, że selen zmniejsza poziom (hamuje wytwarzanie) przeciwciał przeciwtarczycowych anty-TPO.

Co może się poprawić?

Przyjmowanie selenu może wpłynąć na strukturę tarczycy we wczesnym stadium choroby autoimmunologicznej. Takie wnioski wysnuli badacze we Włoszech, którzy podawali dawkę selenu zbliżoną do fizjologicznej (80 mcg/dobę) przez 12 miesięcy osobom w początkowej fazie choroby (jeszcze przed rozpoczęciem leczenia L-tyroksyną). Suplementacja selenem wpłynęła u nich na poprawę echogeniczności gruczołu.

Przyjmowanie selenu w okresie ciąży i po porodzie u kobiet z podwyższonym mianem anty-TPO może zmniejszyć również rozwój poporodowej dysfunkcji tarczycy i trwałej niedoczynności tarczycy w okresie 12 miesięcy po porodzie. W badaniu Negro i wsp. kobiety suplementujące selen 12 miesięcy po porodzie miały obraz USG tarczycy zbliżony do okresu w ciąży, natomiast u kobiet przyjmujących placebo uległ on istotnemu pogorszeniu.

Warto podkreślić, że kilkumiesięczne przyjmowanie selenu nie wywołuje zaburzeń funkcji tarczycy. Nie ustalono natomiast do końca skutków długotrwałego przyjmowania selenu. Dlatego należy robić przerwy w suplementacji.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym co jest ważne dla pracy tarczycy zapisz się na wykład Hashimoto – dieta i styl życia!

Bibliografia:

[1] Kajdaniuk D., Marek B.: Fizjologia tarczycy. [w:] Gawrychowski J., Jarząb B. (red.): Choroby tarczycy i przytarczyc. Diagnostyka i leczenie. Medipage, Warszawa 2014, 27-31.

[2] Stolińska H., Wolańska D.: Składniki pokarmowe istotne w niedoczynności tarczycy. Żywienie Człowieka i Metabolizm 2012, 3: 221-231.

[3] Zagrodzki P., Kryczyk J.: Znaczenie selenu w leczeniu choroby Hashimoto. Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej 2014, 68: 1129-1137.

Autor



Joanna Zawadzka

Jednym ze składników mineralnych, mających bezpośredni wpływ na prawidłowe funkcjonowanie tarczycy, jest selen.

Dlaczego selen?

Selen pełni ważną funkcję w utrzymaniu homeostazy hormonów tarczycy i jest silnym przeciwutleniaczem. Co szczególnie ważne, konwersja hormonów tarczycy w tkankach obwodowych zachodzi przy udziale dejodynaz, których aktywność zależy od obecności selenu. Sprawnie działający gruczoł tarczowy ma zdolność utrzymania wysokiego poziomu selenu we krwi, nawet w warunkach niedoboru w diecie.

W wyniku niedoboru selenu, dochodzi do obniżenia aktywności tarczycy oraz syntezy hormonów tarczycy – zmniejsza się działanie selenoprotein, które odpowiadają za konwersję prohormonu T4 do aktywnej formy T3. Mniejsza ilość hormonów tarczycy prowadzi do zwiększenia produkcji TSH. A z kolei większemu wytwarzaniu TSH towarzyszy większe wytwarzanie nadtlenku wodoru, który jest wolnym rodnikiem i może przyczyniać się do uszkodzenia tkanek tarczycy, jeśli nie jest usuwany (a w przypadku niedoboru selenu usuwanie to jest to utrudnione).

W wyniku niedoboru selenu dochodzi również do zmniejszenia poziomu T3 we krwi oraz spadku jego wytwarzania w wątrobie i nerkach.  Długotrwały niedobór selenu może przyczyniać się do pogorszenia przyswajalności jodu i nasilać rozwój niedoczynności tarczycy.

Liczne badania wskazują, że selen zmniejsza poziom (hamuje wytwarzanie) przeciwciał przeciwtarczycowych anty-TPO.

Co może się poprawić?

Przyjmowanie selenu może wpłynąć na strukturę tarczycy we wczesnym stadium choroby autoimmunologicznej. Takie wnioski wysnuli badacze we Włoszech, którzy podawali dawkę selenu zbliżoną do fizjologicznej (80 mcg/dobę) przez 12 miesięcy osobom w początkowej fazie choroby (jeszcze przed rozpoczęciem leczenia L-tyroksyną). Suplementacja selenem wpłynęła u nich na poprawę echogeniczności gruczołu.

Przyjmowanie selenu w okresie ciąży i po porodzie u kobiet z podwyższonym mianem anty-TPO może zmniejszyć również rozwój poporodowej dysfunkcji tarczycy i trwałej niedoczynności tarczycy w okresie 12 miesięcy po porodzie. W badaniu Negro i wsp. kobiety suplementujące selen 12 miesięcy po porodzie miały obraz USG tarczycy zbliżony do okresu w ciąży, natomiast u kobiet przyjmujących placebo uległ on istotnemu pogorszeniu.

Warto podkreślić, że kilkumiesięczne przyjmowanie selenu nie wywołuje zaburzeń funkcji tarczycy. Nie ustalono natomiast do końca skutków długotrwałego przyjmowania selenu. Dlatego należy robić przerwy w suplementacji.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym co jest ważne dla pracy tarczycy zapisz się na wykład Hashimoto – dieta i styl życia!

Bibliografia:

[1] Kajdaniuk D., Marek B.: Fizjologia tarczycy. [w:] Gawrychowski J., Jarząb B. (red.): Choroby tarczycy i przytarczyc. Diagnostyka i leczenie. Medipage, Warszawa 2014, 27-31.

[2] Stolińska H., Wolańska D.: Składniki pokarmowe istotne w niedoczynności tarczycy. Żywienie Człowieka i Metabolizm 2012, 3: 221-231.

[3] Zagrodzki P., Kryczyk J.: Znaczenie selenu w leczeniu choroby Hashimoto. Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej 2014, 68: 1129-1137.

Autor

Joanna Zawadzka
16 kwietnia 2018

Tagi

Pozostaw komentarz

Trzeba się zalogować, aby dodawać komentarze.

Podobne tematy

soja, tofu

Soja – 5 powodów, by z niej zrezygnować

Często podkreśla się jej właściwości zdrowotne, głównie dużą zawartość białka. Jednak są powody, by niekoniecznie po nią sięgać. Sprawdź, dlaczego soja nie jest polecana. Soja występuje w postaci ziaren, lecz nie tylko. W sklepach znajdziemy…

WIĘCEJ >

Krzywa glukozowo-insulinowa – co warto wiedzieć?

Krzywa glukozowo-insulinowa to oznaczenie poziomu glukozy i insuliny co najmniej w trzech punktach: na czczo, po godzinie i po dwóch godzinach od wypicia 75 g roztworu glukozy. Sprawdź, co warto wiedzieć na temat tego badania….

WIĘCEJ >
dieta wspierająca płodność

Dieta wspierająca płodność

Jak powinna wyglądać dieta wspierająca płodność? Jakich produktów nie powinno w niej zabraknąć? Sprawdź, o co zadbać w swojej diecie, jeżeli planujemy ciążę i chcemy się do niej jak najlepiej przygotować. Dieta wspierająca płodność powinna…

WIĘCEJ >

Czy dieta może pomóc przy kompulsywnym objadaniu się?

Skuteczne leczenie tego zaburzenia odżywiania się wymaga współpracy wielu specjalistów – psychiatry, psychologa, psychoterapeuty i dietetyka.Podstawą leczenia jest leczenie psychoterapeutyczne, a na pewnym etapie terapii ważna jest praca z dietetykiem. Dlaczego dietetyk? Dokładny plan żywieniowy…

WIĘCEJ >