logo
Szukaj
open close
logo
Szukaj
Szukaj

Spirulina dobra czy zła?

Spirulina dobra czy zła?

spirulina-512x328.jpg

 

Spirulina zawiera 60-70% białka, kwasy fenolowe, tokoferole, prowitaminę A, witaminy z grupy B, w tym roślinną postać B12 i niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe i składniki mineralne.

Ma działanie immunomodulujące, antynowotworowe, oczyszcza z metali ciężkich, blokuje replikację wirusa HIV, aktywizuje komórki żerne, NK i limfocyty przez co wspomaga walkę z wirusami i bakteriami.

Spirulina sama jest bakterią, czy zatem zawsze jest korzystna dla naszego zdrowia czy potrafi być niebezpieczna?

Spirulina – królowa białka

Dobra i zła, lecznicza i zabójcza. Poznaj dwa oblicza zielonego superfoods.

Jest prostym, jednokomórkowym organizmem, który powszechnie występuje w naszym środowisku. Należy do świata glonów, jest sinicą, a dokładniej mówiąc cyjanobakterią. Jak każda bakteria zatem ma swoje wady, ale również i wiele zalet, z powodu których jest powszechnie spożywana i zaliczana do tzw. produktów superfoods.

Spirulinę można znaleźć zarówno w wodze i z tym środowiskiem jest głównie kojarzona, ale również w glebie. W postaci galaretowatych mas możemy ją znaleźć na dnie zbiorników, w postaci narośli na ziemi czy skałach, może żyć w symbiozie z grzybami tworząc porosty czy jako endofity w tkankach innych roślin, w szczególności uprawnych. Jest wyjątkowo odporna na wszelkie warunki atmosferyczne, przez co można ją spotkać nawet na pustyni, jak również w wodach o szerokim spektrum pH i stopniu zasolenia [1].

Jak reaguje organizm na bakterie?

Żeby zrozumieć, jaką reakcję w organizmie może wywołać spożycie bakterii warto przeanalizować budowę spiruliny, która się do nich zalicza. Sinice mają budowę nitkowatą, spiralną, od czego zawdzięczają swoją nazwę (spirulina). Łacińska nazwa to Arthrospira platensis. Ich ściana komórkowa zbudowana jest głównie z mureiny i mostów peptydowych. Nie zawiera celulozy, przez co jest łatwiej strawna dla człowieka niż ściana chlorelli, zaliczanej do świata roślin. W komórkach spiruliny, nie znajdziemy mitochondriów, wakuoli, aparatu Golgiego i plastydów. Zamiast plastydów w komórkach występują lamele zawierające barwniki, m.in. chlorofil, β-karoten, ksantofile i fikobiliny (niebieska fikocyjanina, czerwona fikoerytryna) o silnych właściwościach antyoksydacyjnych.

Człowiek walcząc z bakteriami uruchamia m.in. lizozym (muramidazę), który rozkłada wiązania peptydowe. Zatem można powiedzieć, że spożycie spiruliny uruchamia układ immunologiczny człowieka i mobilizuje go do walki. To m.in. mureina i jej rozkład przez lizozym powoduje senność gdy jesteśmy chorzy czy przeziębieni. Rolą mureiny dla bakterii jest ich ochrona przed czynnikami zewnętrznymi, ale również zdolność wiązania kationów metali ciężkich, przez co sinice mogą być wykorzystywane do oczyszczania wód z ołowiu, rtęci czy arsenu [1,3,7].

Spirulina – superżywność

Jest wykorzystywana w Afryce jako pokarm, który jest bogaty w białko i wiele witamin, dzięki czemu pozwala walczyć z niedożywieniem w obliczu trudności ze zdobyciem pełnowartościowego pokarmu.

Spirulina zawiera 60-70% białka, kwasy fenolowe, tokoferole, prowitaminę A, witaminy z grupy B, w tym roślinną postać B12 i niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe i składniki mineralne.

Jest wiele doniesień, o korzystnym oddziaływaniu na organizm, m.in. immunomodulującym i antynowotworowym. Spirulina działa jak antyutleniacz, „oczyszczacz” z metali ciężkich, pomaga walczyć z wirusami, poprawia skład ludzkiej krwi z powodu zawartości chlorofilu i mikropierwiastków. Ekstrakty ze spiruliny blokują replikację wirusów, w tym HIV, aktywizują makrofagi, czyli komórki żerne, NK (natural killers), aktywizują limfocyty typu T i B, zwiększają reprodukcję szpiku kostnego, pobudzają wzrost grasicy i śledziony. Spirulina wpływa na układ immunologiczny, zwiększa się produkcja przeciwciał i cytokin, w tym interferonu i interleukin. Zauważono w badaniach, że spirulina obniża całkowite IgE. W badaniach na myszach przyjmujących spirulinę zauważono zmniejszone ryzyko wystąpienia nowotworu skóry po ekspozycji na promieniowanie UVB. Może mieć również działanie antyzapalne i  obniżające poziom cholesterolu [2,3,7,8,17,18].

  • Zawiera tak potężną ilość substancji odżywczych, że mogłaby się stać pokarmem zastępującym wszystko.
  • Chlorofil, białko, witaminy, główne minerały, mikro-minerały, kwasy tłuszczowe, kwasy nukleinowe (RNA, DNA), polisacharydy, antyoksydanty.
  • 65-71% białka, żaden inny produkt spożywczy nie zawiera takiej koncentracji.
  • Kompletne źródło białka (wszystkie aminokwasy).
  • Witaminy: A (beta-karoten), B1, B2, B6, E, K.
  • Chlorofil, fitozwiązki i enzymy.
  • Kwas GLA, jedno z lepszych źródeł (10g spiruliny to 131mg GLA, kwas gmma-linolenowy).
  • Zawiera fikocyjaninę, niebieski barwnik. Barwnik ten ma właściwości antyoksydacyjne, przeciwzapalne, odtruwające, zmniejsza peroksydację lipidów, hepato-protekcyjne, wpływa na system immunologiczny.
  • Jest bogatym źródłem siarki, która poprawia kondycję włosów itp. włosy, skórę, paznokcie, regenerację organizmu, oddychanie komórkowe, detoksyfikację
  • Działa jak przeciwutleniacz, antybakteryjne, przeciwwirusowo, przeciwnowotworowo, przeciwzapalne, antyalergiczne, stabilizuje glukozę i cholesterol, wspomaga wzrost flory bakteryjnej, chroni przed rozwojem chorób kardiologicznych [3,19,20].

Działa przeciwwirusowo

W spirulinie odkryto unikalny rodzaj cukru spirulan wapnia Ca-SP (siarczanowy polisacharyd). Polisacharyd ten składa się z ramnozy, ryboza, mannoza, fruktoza, galaktoza, ksyloza, glukoza, kwas glukuronowy, kwas galakturonowy, siarczanów i wapnia. Ca-SP hamuje replikację wielu wirusów, w tym wirusa Herpes simplex typu 1 – wirusa cytomegalii, wirusa odry, wirusa świnki, wirusa grypy typu A i HIV-1. Ca-SP selektywnie hamuje penetrację wirusa do komórki gospodarza [4]. W innych badaniach Ca-SP określono jako bardzo obiecujący składnik leku na HIV, który hamuje replikację wirusa przy niskich dawkach [5,6]. Badania również potwierdzają bardzo korzystne oddziaływanie w terapii osób z wirusowym zapaleniem wątroby typu B i C. Wyciągi ze spiruliny są dużo bardziej skuteczne niż sylimaryna uznawana za detoksykator wątroby [13,14].

Spirulina lepsza niż szczepionka na grypę

Ekstrakt ze spiruliny może być skutecznym lekarstwem na grypę, jest bezpieczny w stosowaniu i ma szerokie spektrum działania, a wiadomo, że co roku wirusy grypy mutują i z tego powodu ciężko jest przygotować właściwe szczepionki. Niestety okazuje się, że ekstrakt jest najskuteczniejszy tuż przed zakażeniem lub w jego wczesnym stadium [7].

Zauważono również, że spirulina może mieć selektywne działanie antybakteryjne lub wspomagać system immunologiczny [11].

Dawkowanie spiruliny

Wg największego zwolennika zielonego pokarmu Davida Wolfe, dawkowanie spiruliny powinno wyglądać następująco [3]:

  • Początkujący i dzieci (2-9 lat): 3-5g / dzień
  • Dawki profilaktyczne i dzieci (10-18l): 6-10g / dzień
  • Dawki terapeutyczne: 11-20g / dzień
  • Dawki dla sportowców: ponad 30 g / dzień

Ciemna strona spiruliny – neurotoksyny

Spirulina jako cyjanobakteria zawiera endotoksyny LPS, które powodują w organizmie szereg stanów zapalnych i aktywację prozapalnych cytokin, w tym TNF-ów, odpowiedzialnych m.in. za neurodegenerację mózgu, o czym pisałam w poprzednim numerze zarówno w aspekcie neurodegeneracji i aktywności fizycznej, jak i chlorelli.

Spirulina zawiera również BMAA i inne toksyny, m.in. anatoksynę, która może spowodować szybką śmierć po spożyciu zakażonej wody czy żywności [15].

Beta-N-methylamino-L-Alanina (BMAA) to (aminokwas niebiałkowy) toksyna produkowana przez cyjanobakterie, która jest podejrzewana o degenerację układu nerwowego, a co za tym idzie może również być przyczyną Alzheimera i Parkinsona. BMAA wiąże się również ze zwiększoną zachorowalnością na ALS (stwardnienie zanikowe boczne) [10]. Istotne znaczenie ma ilość toksyny, indywidualne predyspozycje, jak również czas ekspozycji. Badania pokazują, że BMAA znajduje się również w dalszej części łańcucha pokarmowego czyli w rybach i owocach morza, jednak jest jej zdecydowanie mniej niż w cyjanobakteriach. Jak podkreślają szwedzcy badacze jedzenie większej ilości ryb czy owoców morza może również indukować neurodegenerację, zwiększyć ryzyko wystąpienia choroby Parkinsona, Alzheimera czy ALS [12].

Międzynarodowe badania wskazują, że BMAA mogą gromadzić się w tkankach wraz z upływem czasu, co może stanowić poważne zagrożenie. Wiele osób spożywa spirulinę, jako tzw. superfood, ponadto BMAA gromadzi się również w tkankach zwierząt morskich, a obecnie panuje kult spożywania ryb z powodu kwasów omega 3, jak również niebezpieczeństwa upatruje się w coraz częstszym dodawaniem spiruliny do zwierzęcych pasz [16].

Spirulina – tak i nie          

Stewart i wsp. podkreślają jednak, że nie ma jednoznacznych dowodów na to, że oralne spożycie endotoksyn LPS będzie tak samo niekorzystne jak ich endogenne powstawanie w wyniku obumierania patogenów w organizmie, ponadto endotoksyny w zależności od bakterii od których pochodzą mogą mieć mniejsze lub większe znaczenie destruktywne dla zdrowia. Stewart podkreśla, że nie ma jednoznacznych dowodów na to, że endotoksyny LPS ze spiruliny mogą być zagrożeniem dla człowieka, jednakże przyznaje, że wdychanie endotoksyn może być szkodliwe, jak również uznaje toksyczne działanie anatoksyn, które w specyficznych warunkach mogą znajdować się w wodzie, w której rozwijają się sinice i spowodować szybką śmierć [21].

Piśmiennictwo:

  1. Klasik S., Zych M., Kaczmarczyk-Sedlak I.: Sinice (Cyanophyta) – systematyka, budowa komórki i znaczenie; Spirulina platensis i jej wpływ na organizm ludzki. Borgis – Medycyna Rodzinna 4/2010, s. 120-123.
  2. Adams M.: Superfoods for Optimum Health Chlorella and Spirulina. http://www.naturalnews.com/specialreports/superfoods.pdf (dostęp 24.03.2016).
  3. Wolfe D.: Superżywność jedzenie i medycyna przyszłości. Vivante 2015.
  4. Hayashi T., Hayashi K., Maeda M., Kojima I., Calcium spirulan, an inhibitor of enveloped virus replication, from a blue-green alga Spirulina platensis. J Nat Prod. 1996 Jan;59(1):83-7. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/8984158 (dostęp 26-05-2016).
  5. Hayashi K., Hayashi T., Kojima I.: A natural sulfated polysaccharide, calcium spirulan, isolated from Spirulina platensis: in vitro and ex vivo evaluation of anti-herpes simplex virus and anti-human immunodeficiency virus activities. AIDS Res Hum Retroviruses. 1996 Oct 10;12(15):1463-71. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/8893054 (dostęp 26-05-2016).
  6. Witvrouw M., De Clercq E.: Sulfated polysaccharides extracted from sea algae as potential antiviral drugs. Gen Pharmacol. 1997 Oct;29(4):497-511. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9352294 (dostęp 26-05-2016).
  7. Chen, Y.-H. et al.: Well-tolerated Spirulina extract inhibits influenza virus replication and reduces virus-induced mortality.  Rep. 6, 24253; doi: 10.1038/srep24253 (2016). http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4828654/ (dostęp 26-05-2016).
  8. Ngo-Matip M.E., Pieme C.A., Azabji-Kenfack M., Moukette B., Korosky E., Stefanini P., Ngogang J.Y., Mbofung C.M.: Impact of daily supplementation of Spirulina platensis on the immune system of naïve HIV-1 patients in Cameroon: a 12-months single blind, randomized, multicenter trial. Nutr J. 2015; 14: 70. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4508814/ (dostęp 26-05-2016).
  9. Mercola J.: Ignored Since the 1950s – Is Spirulina Now a ‚Miracle’ High-Protein Super Food? http://articles.mercola.com/sites/articles/archive/2011/07/01/spirulina-the-amazing-super-food-youve-never-heard-of.aspx (dostęp 26-05-2016).
  10. Banack S.A., Caller T.A., Stommel E.W.: The Cyanobacteria Derived Toxin Beta-N-Methylamino-L-Alanine and Amyotrophic Lateral Sclerosis. Toxins 2010, 2, 2837-2850; doi:10.3390/toxins2122837.
  11. Kaushik P., Chauhan A.: In vitro antibacterial activity of laboratory grown culture of Spirulina platensis. Indian J Microbiol. 2008 Sep; 48(3): 348–352. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3476771/ (dostęp 26-05-2016).
  12. Jiang L., Kiselova N., Rose´n J., Ilag L.L.: Quantification of neurotoxin BMAA (b-N-methylamino-L-alanine) in seafood from Swedish markets. Scientific reports, 4 : 6931, DOI: 10.1038/srep06931.
  13. Yakoot M., Salem A.: Spirulina platensis versus silymarin in the treatment of chronic hepatitis C virus infection. A pilot randomized, comparative clinical trial. BMC Gastroenterol. 2012 Apr 12;12:32. doi: 10.1186/1471-230X-12-32.
  14. Ion Turcanu A.: Role of spirulin derivate drug in the dynamics of chronic hepatitis B and C. Clinical and experimental hepatology. March 2013Volume 3, Issue 1, Supplement, Pages S44–S45.
  15. Susanna A. Wood S.A., Selwood A.I., Rueckert A., Holland P.T., Milne J.R., Smith K.F., Smits B., Watts L.F., Cary C.S.: First report of homoanatoxin-a and associated dog neurotoxicosis in New Zealand. Toxicon, Volume 50, Issue 2, August 2007, s. 292–301.
  16. McCarron P., Logan A.C., Giddings S.D., Quilliam M.A.: Analysis of β-N-methylamino-L-alanine (BMAA) in spirulina-containing supplements by liquid chromatography-tandem mass spectrometry. Aquatic Biosystems201410:5. DOI: 10.1186/2046-9063-10-5.
  17. Khan Z., Bhadouria P., Bisen P.S.: Nutritional and therapeutic potential of Spirulina. Curr Pharm Biotechnol. 2005 Oct;6(5):373-9. PMID: 16248810.
  18. Ruitang D., Chow T.J.: Hypolipidemic, Antioxidant and Antiinflammatory Activities of MicroalgaeSpirulina. Cardiovasc Ther. Author manuscript; available in PMC 2011 Aug 1. Published in final edited form as: Cardiovasc Ther. 2010 Aug; 28(4): e33–e45. Doi:  10.1111/j.1755-5922.2010.00200.x.
  19. Kulshreshtha A., Zacharia A.J., Jarouliya U., Bhadauriya P., Prasad G.B., Bisen P.S.: Spirulina in health care management. Curr Pharm Biotechnol. 2008 Oct;9(5):400-5. PMID: 18855693.
  20. Ku C.S., Yang Y., Park Y., Lee J.: Health Benefits of Blue-Green Algae: Prevention of Cardiovascular Disease and Nonalcoholic Fatty Liver Disease. J Med Food. 2013 Feb; 16(2): 103–111. doi:  10.1089/jmf.2012.2468.
  21. Stewart I., Schluter P.J., Shaw G.R.: Cyanobacterial lipopolysaccharides and human health – a review. Environmental Health20065:7. DOI: 10.1186/1476-069X-5-7.

 

Artykuł napisała Iwona Wierzbicka dla Food Forum

Zamów prenumeratę Food Forum

Spirulina – czytaj całość w pdf

Uwaga: ważne informacje, przeczytaj zanim zastosujesz lub skopiujesz.

 

 

Autor

Podobne tematy

Wieprzowina w diecie osób aktywnych fizycznie

Wieprzowina nie jest najtłustszym mięsem. Łosoś ma więcej tłuszczów nasyconych niż kotlet schabowy. 50% tłuszczów w schabowszczaku jest takich samych jak w oliwie z oliwek?

WIĘCEJ >

Radio Opole: Diety cud w sieci

W rozmowie dla Radia Opole Iwona Wierzbicka mówi o dostępnych w sieci dietach cud, co było inspiracją do 10 zasad i czym jest grupa 30-dniowe wyzwanie.

WIĘCEJ >

Mało znane wielkie kasze

Tradycyjnym jedzeniem osób ćwiczących jest kurczak, ryż, warzywa itp. Niestety nie wiemy że tzw. superzboża mogą nam zastąpić wiele produktów.

WIĘCEJ >

Jaką wodę najlepiej pić i ile pić wody?

Ciężko jednoznacznie powiedzieć jaką wodę pić, najważniejsze żeby po prostu pić. Optymalna ilość płynów na dzień to około 1,5 litra. (…)

WIĘCEJ >

Pozostaw komentarz

Trzeba się zalogować, aby dodawać komentarze.

FreshMail.pl
 

FreshMail.pl